Hukukta "makul süre" kavramı , yargılamanın ve yargılanma işlemlerinin sürüncemede kalmasını önlemek, tarafların uyuşmazlık konusu hakka bir an önce ulaşabilmelerini ve davanın nasıl sonuçlanacağı konusunda endişe yaşamalarının önüne geçmek amacıyla düzenlenen bir haktır
Makul sürede yargılanma hakkı , başta Anayasamız ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi olmak üzere birçok mevzuatta kendine yer bulmuştur
Bu hak ile ilgili düzenlemeler şu şekilde özetlenebilir:
Makul sürenin tespitinde kullanılan ölçütler arasında davanın karmaşıklığı, tarafların ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu, başvurucunun davanın hızla sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususlar yer alır
Hukukta "mühlet vermek", bir kişiye belirli bir işlemi veya yükümlülüğü yerine getirebilmesi için belirli bir süre tanımak anlamına gelir. Bu uygulama, hem günlük yaşamda hem de resmi ilişkilerde sıkça kullanılır. Ayrıca, "fevkalade mühlet" ve "vergi mühleti" gibi kavramlar da hukukta yer alır.
Hukukta imhal süresi, borçluya alacaklı tarafından borcunu ödemesi için ek süre verilmesi, ödeme planına bağlanması veya vadenin uzatılması anlamına gelir. İmhal süresinin hukuki sonuçları: Muacceliyet ertelenir. İcra takibi durur. Faiz işlemeye devam eder. Teminat hakları saklıdır. Borçlu, imhal süresi sebebiyle icra mahkemesine başvurarak icranın geri bırakılmasını talep edebilir.
Hukukta en uzun zamanaşımı süresi, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda 30 yıldır. Türk Ceza Kanunu'nun 66. maddesine göre, diğer suç türleri için belirlenen zamanaşımı süreleri şu şekildedir: Müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda 25 yıl; 20 yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlarda 20 yıl; 5 yıldan fazla ve 20 yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda 15 yıl; 5 yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adli para cezasını gerektiren suçlarda 8 yıl. Soykırım ve insanlığa karşı suçlar ile bu suçların örgüt kurarak işlenmesinden dolayı zamanaşımı işlemez.
Kesin sürenin hukuki sonuçları şunlardır: 1. İşlemin Yapılma Hakkının Ortadan Kalkması: Kesin süre içinde yapılması gereken işlemi süresinde yapmayan tarafın, o işlemi yapma hakkı ortadan kalkar. 2. Davanın Reddi: Kesin süreye uyulmaması durumunda dava reddedilebilir veya delil kabul edilmeyebilir. 3. İkinci Süre Verilmesi: Kesin süre bir kez belirlendikten sonra, hâkim tarafından uzatılamaz veya değiştirilemez; ancak kesin olduğu belirtilmeyen süreyi geçirmiş olan taraf yeniden süre isteyebilir ve bu şekilde verilecek ikinci süre kesindir. 4. Usuli Kazanılmış Hak: Kesin sürenin tayin edilmesi halinde, karşı taraf yararına usuli kazanılmış hak doğar.
Makul kelimesi, TDK'ya göre "akla uygun", "akıllıca" ve "mantıklı" anlamlarına gelir. Arapça kökenli olan kelime, "maqul" kelimesinden türetilmiştir ve akıl veya mantıkla uyumlu anlamına gelir.
Belirli bir süre hukukta, hakların kullanılması veya yükümlülüklerin yerine getirilmesi için kanunen belirlenmiş zaman dilimini ifade eder. Bu süre, farklı hukuk dallarında değişiklik gösterebilir: - Özel hukukta: Borçlar hukukunda alacaklıların alacaklarını talep edebilme süresi genellikle on yıldır, ancak bazı durumlar için bu süre beş yıla düşebilir. - Ceza hukukunda: Suçun niteliğine bağlı olarak, zamanaşımı süreleri beş yıldan başlayıp, bazı ağır suçlar için yirmi yıla kadar çıkabilir. - İş hukukunda: Belirli süreli iş sözleşmesi, işin başlangıç ve bitiş tarihlerinin önceden belli olduğu bir iş ilişkisini ifade eder.
Hukuki süre hesaplaması, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu'na göre yapılır. Hesaplama adımları: 1. Başlangıç tarihini girin. 2. Süre türünü seçin. 3. Özel süreyi belirleyin. 4. Resmi tatil durumunu seçin. 5. Dava türünü seçin. 6. Sonuçları görüntüleyin. Hesaplama kuralları: Süre ekleme. Hafta sonu kontrolü. Resmi tatil. Bu hesaplamaları online olarak yapmak için hukuki süre hesaplama araçlarından yararlanılabilir.
Hukuk
Mal beyanı hangi durumlarda verilir?
Migros part time çalışanları kaç saat çalışır?
Makul süre ne demek hukukta?
Kıymet takdirine itiraz kaç yıl sürer?
Menfi ve müspet zarar farkı gider masrafı nasıl hesaplanır?
Memur hangi meslek grubuna girer?
Memur siyasi parti yöneticisi olabilir mi?
Memurlar hangi şartlarda başka kuruma atanır?
Limited şirkette hisse devrinden sonra ne yapılır?
Mahkemeye giderken hangi renk giyilir?
Lisanen kabahat ne demek hukuk?
Mezar açıldıktan sonra ne yapılır?
Marka tescili sorgulama nasıl yapılır?
Mal bildirimi nasıl yapılır örnek?
Macfit üyelik ücreti ödenmezse ne olur?
Lahey Sözleşmeleri neden önemli?
Malül olan emekli maaşı alabilir mi?
Mahkemede hakim neden soru sorar?
Mezar taşı kaç yıl sonra boş bırakılır?
Mağdur zararının karşılanması ne zaman istenir?
LihKab ve HKMO aynı mı?
Mihail Gorbaçov neden istifa etti?
Milletvekilliği kaç yıl sonra yıpranma payı?
Mazbut vakfı kim yönetir?
Marka tescil şekil nedir?
Malatya'nın yeni valisi Seddar Yavuz kimdir?
Mahinur Göktaş ne iş yapıyor?
Mahkemeden celp almak sicile işler mi?
Mesafeli satış sözleşmesi word olarak nasıl indirilir?
Malpraktis nedir?
Maraba ve ortakçı aynı mı?
Maydanoz dönerin olayı ne?
Medeni hukuk ve Türk Medeni Kanunu arasındaki fark nedir?
Kıta sahanlığı nedir?
Menfi ve müspet zarar nedir?
Mahkeme içi sulh ne demek?
Mesai ne anlama gelir?
Mecur kira sözleşmesi nedir?
Mersin'de AK Parti kaç milletvekili çıkardı?
Mafya ve mafya babası arasındaki fark nedir?