Kan gazı analizi genellikle arteriyel bir kan örneği alınarak yapılır
En sık kullanılan arter, bilekteki radyal arterdir. Nadiren femoral (kasık bölgesi) veya brakiyal arter (kol) kullanılır
Örnek, steril bir ortamda alınır ve hızla analiz edilir
Tıpta kan alma işlemine flebotomi veya venepunktur denir. Ayrıca, kan alma işlemi için kullanılan bazı terimler şunlardır: Kapiller kan alma: Az miktarda kan örneğine ihtiyaç duyulduğunda, genellikle parmak veya topuktan yapılan kan alma yöntemidir. Venöz kan alma: Çok miktarda kan örneğine ihtiyaç duyulduğunda, koldaki veya el üstündeki venler kullanılarak yapılan kan alma yöntemidir. Arteryal kan alma: Arterlerden kan örneği alınması işlemidir, genellikle doktorlar tarafından yapılır.
Kan gazı testi, vücuttaki oksijen ve karbondioksit seviyelerini ölçmek, asit-baz dengesini değerlendirmek ve solunum ve dolaşım sistemlerinin performansını anlamak için istenir. Kan gazı testinin istenebileceği bazı durumlar: Solunum yolu hastalıkları. Böbrek ve kalp yetmezliği. Diyabetik ketoasidoz ve diğer metabolik bozukluklar. Zehirlenme durumları. Sık nefes darlığı, aşırı yorgunluk, mide bulantısı gibi belirtiler. Anestezi altında takip. Test sonuçları, tek başına tanı koymak için yeterli değildir; klinik tablo ve diğer test sonuçlarıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Kan alma işlemi için genellikle koldaki toplardamarlar tercih edilir. Diğer kan alma bölgeleri: Ayak bileği veya topuk: Bebeklerden veya küçük çocuklardan kan alınırken kullanılabilir. Boyun veya bacak damarları: Acil durumlarda veya damar yolu bulmanın zor olduğu hallerde kullanılabilir, ancak rutin olarak tercih edilmez. Kan alma işlemi, deneyimli bir sağlık çalışanı tarafından yapılmalıdır.
Arter ve venöz kan gazları arasındaki temel farklar şunlardır: Oksijen içeriği: Venöz kan, arteriyel kana göre daha düşük oksijen içerir. Karbondioksit içeriği: Venöz kan, arteriyel kana göre daha yüksek karbondioksit içerir. pH: Venöz kanın pH değeri, arteriyel kana göre 0,035 birim daha düşüktür. pCO2: Venöz pCO2 değeri, normokapnide iyi korelasyon göstererek ortalama 5,7 mmHg daha yüksektir. HCO3: Venöz HCO3 değeri, ortalama 1,41 mmol/L daha yüksektir. Laktat: Venöz laktat değeri, 2 mmol/L'nin üzerinde ayrışma gösterir. Baz fazlalığı: Venöz baz fazlalığı, ortalama 0,089 mmol/L daha yüksektir. Venöz kan, rutin kan gazı analizi için arteriyel kan yerine tatmin edici bir alternatif değildir.
Kan gazında önemli değerler şunlardır: pH: Kandaki asit ve baz dengesini gösterir, normal değeri 7,35-7,45 arasındadır. Oksijen Basıncı (PaO2): Kandaki oksijen miktarını ölçer, normal değeri 75-100 mmHg arasındadır. Karbondioksit Basıncı (PaCO2): Kandaki karbondioksit miktarını ve vücuttan atılma yeteneğini ölçer, normal değeri 35-45 mmHg arasındadır. Bikarbonat (HCO3): Karbondioksitten oluşan temel bileşiğin miktarını belirler, normal değeri litre başına 22-26 mEq/L arasındadır. Oksijen Satürasyonu (O2Sat veya SaO2): Kandaki hemoglobinin ne kadarının oksijen taşıdığını ölçer, normal değeri %95-100 arasındadır. Bu değerlerin normalin dışında olması, solunum, dolaşım veya metabolik sistem bozukluklarına işaret edebilir.
Venöz kan gazının arteriyel kan gazından farklı olduğunu gösteren bazı parametreler: pH: Venöz kan gazı pH'ı, arteriyel pH'a göre +0,035 birim daha yüksektir. PaCO2: Venöz PaCO2, ortalama +5,7 mmHg daha yüksektir. HCO3: Venöz HCO3, ortalama -1,41 mmol/L daha düşüktür. PO2: Venöz PO2, arteriyel PO2'den 36,9 mmHg daha düşüktür ve önemli değişkenlik gösterir. Ayrıca, venöz kan gazı genellikle daha düşük oksijen ve daha yüksek karbondioksit içerir. Venöz kan gazı sonuçlarının doğru yorumlanması için numunenin alındığı yer ve yöntemin dikkate alınması gerekir.
Kan gazı cihazı, kandaki oksijen, karbondioksit ve pH seviyelerini ölçerek solunum, dolaşım ve metabolik süreçleri değerlendirir. Kan gazı cihazının bazı kullanım amaçları: Solunum fonksiyonlarının değerlendirilmesi. Asit-baz dengesinin belirlenmesi. Elektrolit dengesinin izlenmesi. Metabolik aktivitenin değerlendirilmesi. Kan gazı cihazı, acil durumlarda hızlı sonuç vererek tedaviye hemen başlanmasını sağlar.
Sağlık
Kateter kaç gün takılır?
Kaplıcada en çok hangi hastalık iyileşir?
Kan gazı analizi hangi damardan yapılır?
Kedi tırmığı hastalığı nasıl önlenir?
KBB muayenesi nasıl yapılır?
Kan gazı düşüklüğü neden olur?
Kan gazı örneği kaç gün saklanır?
Kas gerginliği belirtileri nelerdir?
Karbon Monoksit vücutta ne yapar?
Kataraktın ameliyattan sonra tekrarlaması normal mi?
Karsinoembriyonik antijen (CEA) 1,58 ne demek?
Kancali manşonlu tansiyon aleti nasıl kullanılır?
Kasık bölgesindeki yağlanma neden olur?
Kit tıpta ne demek?
Kan fazlalığı nefes darlığı yapar mı?
Karoten yüksek olursa ne olur?
Kaslı erkek nasıl olmalı?
Kistik ekinokokkozis neden olur?
Keloid ameliyattan sonra tekrarlar mı?
Kan tahlilinde neu ve ne% ne demek?
Klinik destek elemanı laboratuvarda çalışabilir mi?
Kaç günde 1 kilo vermek için ne kadar zıplamalıyım?
Kaymaklı margarin sağlıklı mı?
Karaciğer sindirim enzimi salgılar mı?
Karın boşluğu neresi oluyor?
Kesilmiş süt sağlığa zararlı mı?
Kan grubu yanlış yazılmış nasıl düzeltilir?
Kaplıcalar hangi hastalıklara iyi gelir?
Kasık Fıtığı ne zaman tehlikeli olur?
Kapalı ameliyattan sonra neden ağrı olur?
Kemik erimesi için hangi vitamin alınmalı?
Karaciğerde sorun varsa ALT kaç olur?
Kemik tozu ne işe yarar?
Kapalı rahim ameliyatı riskli mi?
Kardiyoloji ne iş yapar?
Kara lahananın en faydalı hali nedir?
Karaciğerde yağlanma kaç olursa tehlikeli?
Kanda pH artışı neden olur?
Karaciğer enzimleri yüksek olursa ne olur?
Keteme randevusuz gidilir mi?