Kimyasal tortulların çözünmesi sonucu şu şekiller oluşabilir:
Çözünen ve çözücü arasında kimyasal bir tepkime gerçekleşmez; bunun yerine, bu iki madde etkileşime girer. Çözünme süreci, üç aşamada gerçekleşir: 1. Çözünenin kendi tanecikleri arasındaki etkileşimler zayıflar ve tanecikler birbirinden ayrılır. 2. Çözücü tanecikleri, çözünen taneciklere yer açmak için birbirinden ayrılır. 3. Çözünen ve çözücü tanecikleri arasında yeni etkileşimler oluşur. Çözücü ve çözünen tanecikleri arasında hidrojen bağı, dipol-dipol etkileşimleri, iyon-dipol etkileşimleri, London etkileşimleri gibi kuvvetler oluşuyorsa çözünme olayı gerçekleşir.
Tortulanma ve çökelme aynı şeyi ifade eder. Tortulanma, doğal oluşumlu bir materyalin kötü hava koşulları nedeniyle aşınıp erozyona uğraması ve ardından hava hareketi, su veya buz ile taşınması sürecidir. Çökelme ise bir çözelti veya süspansiyondaki katı parçacıkların dibe çökmesi olayıdır.
Fiziksel ve kimyasal tortul kayaçlar arasındaki temel fark, oluşum süreçlerinde ve bileşenlerinde yatmaktadır: Fiziksel tortul kayaçlar, akarsu, rüzgar, buzul gibi dış kuvvetlerin aşındırdığı malzemelerin bir çukurda birikmesi ve doğal bir çimento ile birleşmesi sonucu oluşur. Kimyasal tortul kayaçlar, suyun buharlaşması veya kimyasal reaksiyonlar sonucu çözeltideki minerallerin çökelmesiyle oluşur.
Tortu oluşumunun bazı nedenleri: Doğal süreçler. Kimyasal reaksiyonlar. Yüksek fosfat düzeyi. Böbrek taşları. Enfeksiyonlar. Paraziter enfeksiyonlar. Tersine boşalma.
10. sınıf kimya çözünme-çökelme denklemi yazmak için aşağıdaki adımlar izlenebilir: 1. Reaktiflerin ve ürünlerin belirlenmesi. 2. Fiziksel durumların eklenmesi. 3. Net iyon denkleminin yazılması. 4. Seyirci iyonların belirlenmesi. Örnek bir çözünme-çökelme denklemi: AgNO3(aq) + NaCl(aq) → AgCl(k) + NaNO3(aq). Bu denklemde, suda iyi çözünen KI (potasyum iyodür) ve Pb(NO3)2 (kurşun(II) nitrat) katılarının sulu çözeltileri karıştırıldığında, suda çözünmeyen PbI2 (kurşun(II) iyodür) katısı oluşur. Çözünme-çökelme tepkimeleri ve denklemleri hakkında daha fazla bilgi için aşağıdaki kaynaklar kullanılabilir: youtube.com'da "Tepkime Türleri - Çözünme - Çökelme Tepkimeleri" videosu; ogmmateryal.eba.gov.tr'de 10. sınıf kimya kitabı; prfakademi.com'da "Kimyasal Tepkimeler ve Denklemler" dosyası.
Kimyasal çözünme ile toprak oluşumu şu şekilde gerçekleşir: 1. Kayaçların Kimyasal Çözünmesi. 2. Minerallerin Çözünmesi. 3. Yeni Bileşiklerin Oluşumu. 4. Toprak Oluşumu. Kimyasal çözünme, özellikle suyun çok olduğu ve sıcaklığın yüksek olduğu yerlerde hızlı gerçekleşir.
Ayrışma reaksiyonu, bir kimyasal bileşiğin daha basit maddelere ayrılması sürecidir. Ayrışma reaksiyonunun oluşma şekilleri: Isı değişimi: Çöl gibi bölgelerde ısı değişimleri, minerallerin genleşmesine ve parçalanmasına neden olabilir. Suyun donması: Buzun hacminin, kendini oluşturan suyun hacminden daha fazla olması, donma-çözülme olaylarının olduğu yüksek alanlarda kayaların parçalanmasına yol açar. Akarsular, buzullar ve rüzgarların aşındırıcı etkileri: Bu doğal unsurlar, kayaların aşınmasına neden olur. Kimyasal faktörler: Su ve oksijen, kayaçlardaki mineralleri değiştirerek yeni bileşiklerin oluşmasına sebep olabilir. Biyolojik faktörler: Bazı bakteriler ve bitkiler, kayaçları ayrıştırabilir. Ayrıca, bir elektrik alanının etkisi altında su, hidrojen ve oksijene ayrışabilir.
Eğitim
Kayseri 7.2 deprem riski var mı?
Klasik bilim anlayışı nedir?
Katyonlar neden oluşur 9. sınıf kimya?
Kartalın havada süzülmesi nasıl olur?
Knowunity iyi bir uygulama mı?
Kara myo nerede?
Kitay'ın başkenti neresidir?
Kamuda hangi meslekler var?
Kayaçlarda fiziksel ve kimyasal ayrışma nasıl oluşur?
Kimyasal tortuların çözünmesi sonucu hangi şekiller oluşur?
Kemosentetik bakteriler fotosentezi nasıl yapar?
Kapalı tohumlular odunsu mu?
Karabük Müh Fak hangi kampüste?
Kalçada hangi 3 kemik birleşir?
Kazanım cepte nasıl kullanılır?
Kol kemiği hangi kemik çeşididir?
Kimya Teknikeri hangi laboratuvarda çalışır?
Karındeşen Jack'in gerçek kimliği kim?
Kesirleri ortak paydaya nasıl getirilir?
Kil taşı hangi kayaç grubuna girer?
Katıların ve sıvıların şekil değiştirmesine ne denir?
Kaynakçada kitap adı nasıl kısaltılır?
Kemosentetik bakteriler nasıl besin üretir?
Kohort ve vaka kontrol çalışması arasındaki fark nedir?
Kocaeli Üniversitesi iyi bir üniversite mi?
Karabük Üniversitesi Mekatronik Mühendisliği kaç yıllık?
Karışımlar saf madde midir?
Kemiklerin aldığı yazılı iskelet yapıları nelerdir?
Katı sıvı ekstraksiyonu nasıl yapılır?
Kimya güvenlik işaretleri nelerdir?
Kara delik nasıl oluşur?
Klinik psikoloji yüksek lisans klinik çalışma zorunlu mu?
Kofulu nasıl ayırt edilir?
Karadeniz bölgesinde kaç tane fay hattı var?
Katlı oranlar kanunu ve hacim oranları kanunu nedir?
Kambriyan patlaması neden oldu?
Koni ve konikler arasındaki ilişki nedir?
Kare nedir kısaca tanımı?
Kanguru sınavında hangi sorular çıkıyor?
Kara delikler ne zaman yok olacak?