Nesnel cümlelerin ayırt edilmesi için şu özelliklere dikkat edilebilir:
Öznel cümle bulmak için şu özelliklere dikkat edilebilir: Kişisel düşünce: Öznel cümlelerde söyleyenin kendi düşüncesi, duygusu veya beğenisi yer alır. Kanıtlanamazlık: Bu tür cümlelerin doğruluğu ya da yanlışlığı kişiden kişiye göre değişir ve kanıtlanması olanaksızdır. "Bence", "bana göre" anlamı: Öznel cümlelerde bu ifadeler sıklıkla kullanılır. Örnek öznel cümleler: "Roman en güzel yazı türüdür". "İstanbul Boğazı’nın seyrine kimse doyamaz". "Mavi elbise insanlara yakışıyor". "Picasso’nun tabloları, bilinçaltı dünyamızı çok güzel yansıtır". "Türkiye'nin en güzel şehri İstanbul'dur".
Öznel anlatım, söyleyenin kendi düşüncesini, duygusunu veya beğenisini içeren cümlelerdir. Nesnel anlatım ise duygu veya düşünce içermeyen, doğruluğu ya da yanlışlığı kanıtlanabilir ve kişiden kişiye göre değişiklik göstermeyen yargıları içeren cümlelerdir. Bazı öznel cümle örnekleri: "Roman en güzel yazı türüdür". "Evde mutlu olan hayatta da başarılı olur". "İzmir, tarihi ve doğal güzellikleriyle eşsiz bir şehrimizdir". Bazı nesnel cümle örnekleri: "Ozon tabakasındaki delik her yıl büyüyor". "Türkiye Cumhuriyeti 1923 yılında kurulmuştur". "Eser, dört bölüm halinde sinemaya uyarlanmış".
Türkçede nesneyi tanımlayan şey "isim"dir.
Nesnel anlatım cümlesi, doğruluğu ya da yanlışlığı kişiden kişiye değişmeyen, kanıtlanabilir yargıları içeren cümledir. Örnek nesnel anlatım cümleleri: - Ozon tabakasındaki delik her yıl büyüyor. - Kırmızı, ana renklerden bir tanesidir. - Eser, dört bölüm halinde sinemaya uyarlanmış. - İstanbul 1453'te fethedildi. - Demokrasi, halkın egemenliğine dayanan bir yönetim biçimidir.
Öznel ve nesnel ifadeler arasındaki temel fark, kişisel duygu ve görüşlerin olup olmamasıdır: Öznel ifadeler, kişisel duygulara, düşüncelere ve yorumlara dayalıdır; kişiden kişiye değişebilir. Nesnel ifadeler, kişisel duygu ve düşüncelerden bağımsızdır; herkes için geçerli ve kesin yargılar içerir. Öznel ifadeler genellikle günlük yazılar, denemeler ve kişisel konuşmalarda; nesnel ifadeler ise haber makaleleri, akademik yazılar ve profesyonel belgelerde kullanılır.
Cümlede nesne yoksa, anlatım bozukluğu meydana gelir. Genellikle sıralı ve birleşik cümlelerde görülen nesne eksikliğinden kaynaklanan anlatım bozuklukları, hem geçişli hem de geçişsiz cümlelerde ortaya çıkabilir. Bazı örnek cümleler ve nesne eksikliği olan karşılıkları: "Annem bize kitap okur, uyutmaya çalışırdı." (eksik olan nesne: "bize"). "Senin sinemaya geleceğini düşünüyor ve bekliyor." (eksik olan nesne: "gelmeni"). "Elmaların üzerindeki tozu temizleyip tabağa geri koydu." (eksik olan nesne: "elmaları"). "Anlatılanlara hemen inanıyor ve herkese anlatıyordu." (eksik olan nesne: "onları"). "İşçilere kötü davranıyor, susturmaya çalışıyordu." (eksik olan nesne: "işçileri").
Yüklem ve nesneyi ayırt etmek için şu adımlar izlenebilir: 1. Yüklem bulmak için: Cümlede asıl yargıyı bildiren ve cümleyi tamamlayan unsur aranır. Yükleme, "ne, neyi, kimi" sorularıyla sorularak nesne bulunup bulunmadığı kontrol edilir. 2. Nesne bulmak için: Yükleme "ne, neyi, kimi" soruları sorulur. Belirtili nesne "-i" belirtme hâl ekiyle (-i) bağlanır. Belirtisiz nesne ise "-i" belirtme hâl eki almaz ve "ne" sorusuna cevap verir. Örnekler: "Bugün seni çok aradım." cümlesinde yükleme sorulan "kimi?" sorusuna cevap veren "seni" sözcüğü nesnedir. "Ben her gün kitap okurum." cümlesinde "kitap" sözcüğü, "ne" sorusuna cevap vererek belirtisiz nesne olarak kullanılmıştır. Not: Cümlenin öğeleri bulunurken özne ve nesneyi karıştırmamak için önce yüklemi, sonra özneyi, daha sonra da nesneyi bulmak gerekir.
Blog
Miladı milat yapmak ne demek?
Nesnel cümleler nasıl ayırt edilir?
Müstakil konut ne anlama gelir?
Muallim ve öğretmen aynı şey mi?
N harfinin özellikleri nelerdir?
Neden Türkçe konuşmalıyız?
Okey mi okay mı?
Noob ne demek?
Odanın içinde oda onun içinde bilmecesinin cevabı nedir?
Nuhun gemisi neden Cudi dağına oturdu?
Milli Piyango On Numara hangi gün çekiliyor?
Nasıl sorusu hangi zarf?
Nara atmak ne demek?
Milletvekili nasıl yazılır TDK?
Migrasyon ne demek?
Muhteris ne demek?
Mutlak ve kesin aynı şey mi?
Müsamahı olmak ne demek TDK?
Mevsimlik işçiler hangi aylarda çalışır?
Meydana gelmek ve meydana çıkarmak aynı şey mi?
Ne ekersek onu biçeriz kimin sözü?
Misli eş anlamı nedir?
Mor renkli bir şey görmek neye işarettir?
Mülhim ve mülhime arasındaki fark nedir?
Nisan ayında nasıl yazılır örnek cümleler?
Müşteri hizmetleri ve müşteri temsilciliği aynı şey mi?
Nasihat ve tavsiye eş anlamlı mıdır?
NM ne anlama gelir?
Mum ışığı hangi renk olmalı?
Mısr ne anlama gelir?
Müphem ne anlatıyor?
Mukim ne demek?
Monte Carlo'nun en hafif sigarası hangisi?
Mustafa Çiftçi vali aslen nereli?
Nazende bir kız ne demek?
Misak ve antlaşma eş anlamlı mı?
Muhtelif ürün ne anlama gelir?
Name ve surname farkı nedir?
Nasıl bir soru cümlesi?
No comment yapmak ne demek?