Kolonizasyon ve emperyalizm aynı şey değildir
Emperyalizm , bir milletin başka bir milleti siyasi ve ekonomik egemenliği altına alarak yayılması veya yayılmayı istemesi, yayılmacılık, yayılımcılık, emperyalistlik anlamına gelir
Kolonizasyon (koloniyalizm) ise, bir devletin başka ulusları, devletleri, toplulukları, siyasal ve ekonomik egemenliği altına alarak yayılması veya yayılmayı istemesi, müstemlekecilik, kolonicilik olarak tanımlanır
Kolonizasyon, toprağa dayalı olup başka bir ülkenin toprağını ele geçirme olayını ifade ederken, emperyalizm kültürel ve ekonomik olabilir
Emperyalizmde hiyerarşik ilişki, merkez ve çevre ulusları arasındaki hakimiyet ve güç dengesi ile karakterizedir. Merkez uluslar, emperyalist ülkeler olarak, genellikle ekonomik, siyasi ve askeri açıdan daha gelişmiştir ve diğer ülkeler üzerinde kontrol kurar. Çevre uluslar, daha az gelişmiş olup, kaynakları ve pazarları, merkez ulusların çıkarları doğrultusunda sömürülür. Bu ilişki, sadece doğrudan denetim (işgal, ilhak) ile değil, aynı zamanda ekonomik emperyalizm ve kültür emperyalizmi gibi daha yumuşak biçimlerle de sürdürülebilir.
Hayır, emperyalizm ve sömürgecilik aynı şey değildir, ancak birbirleriyle ilişkilidirler. Emperyalizm, bir devletin veya ulusun başka devlet veya ulusları kendi çıkarları doğrultusunda etkilemesi ve onların kaynaklarından yararlanmasıdır. Sömürgecilik ise, bir devletin başka ülkelerde koloniler ve yerleşim yerleri kurarak onları kendi yönetimi altına almasıdır. Sömürgecilik, emperyalizmin bir türüdür.
Emperyalizm, bir devletin veya ulusun, başka devlet veya uluslar üzerinde kendi çıkarları doğrultusunda etkide bulunmaya çalışmasıdır. Bu kavram, aynı zamanda yayılmacılık veya ekspansiyonizm olarak da adlandırılır. Emperyalizmin bazı türleri: Sömürgeci emperyalizm: Doğrudan kontrolün sağlandığı emperyalizm türüdür. Koruyucu emperyalizm: Hedef ülkenin hükûmetinin devam ettiği, ancak dış gücün büyük etkiye sahip olduğu durum. Kontrolcü emperyalizm: Dış gücün, bir toprak üzerindeki her türlü operasyon üzerinde kontrol sahibi olması. Ekonomik emperyalizm: Özel kuruluşlar ve zengin kişilerin, yeni veya güçsüz ülkeler üzerinde etkili olması.
Kautsky'nin ultra-emperyalizm ile Lenin'in emperyalizm tanımı arasındaki temel farklar şunlardır: 1. Kapitalizmin Aşaması: - Lenin: Emperyalizmi, kapitalizmin en yüksek aşaması olarak tanımlar. - Kautsky: Ultra-emperyalizmi, kapitalizmin yeni bir evresi olarak öne sürer. 2. İlhak ve Rekabet: - Lenin: Emperyalizmin temel özelliğinin, büyük güçler arasındaki rekabet ve ilhak çabası olduğunu belirtir. - Kautsky: Emperyalizmi, tarımsal bölgelerin ilhakı olarak görür ve bu süreci, sanayi kapitalizminin bir ürünü olarak açıklar. 3. Ekonomik Belirleyicilik: - Lenin: Emperyalizmi, ekonomik tekellerin ve sınıf mücadelesinin bir sonucu olarak yorumlar. - Kautsky: Emperyalizmi, ekonomik zorunluluklar ve sermaye barışı temelinde açıklar. 4. Devrim ve Savaş: - Lenin: Emperyalizmi, devrim ve savaşın kaçınılmazlığı ile ilişkilendirir. - Kautsky: Emperyalizmin, barış ve serbest ticarete dayalı bir yeni uluslararası düzen oluşturabileceğini savunur. Bu farklılıklar, Lenin'in emperyalizm teorisinin daha eleştirel ve devrimci bir bakış açısına sahip olduğunu, Kautsky'nin ise daha reformist ve ekonomik belirleyiciliğe odaklanan bir yaklaşım sergilediğini gösterir.
Emperyalizm ve sömürgecilik arasındaki temel fark, emperyalizmin bir ülkenin diğer ülkeleri etkileme ve kaynaklarından yararlanma politikası olması, sömürgeciliğin ise bu kaynakları ele geçirmek için başka ülkelerde koloniler ve yerleşim yerleri kurma pratiğidir. Emperyalizmin bazı türleri: Nüfuz emperyalizmi: Özel sektör çıkarları tarafından kontrol edilen emperyalizm. Ekonomik emperyalizm: Hakim ülkenin münhasır ticaret kontrolü veya yatırım talep etmesi. Kültürel emperyalizm: Bir ülkenin, kültürel veya dini değerlerini başka bir ülkeye baskı yoluyla benimsetmesi. Sömürgeciliğin bazı türleri: Yerleşimci sömürgeciliği: Bir devletten insanların başka bir ülkeye yerleşmesi. Sömürü sömürgeciliği: Zenginlik elde etmek için bir ülkenin doğal kaynaklarını sömürmek. Vekil sömürgeciliği: İnsanları başka birinin topraklarını ele geçirmeye teşvik etmek. İç sömürgecilik: Bir devlet içindeki güçlü bir grubun, daha az güçlü olan grubu bastırması.
Emperyalist, emperyalizm yanlısı olan, başka ülkelerin yer altı zenginliklerini ve doğal kaynaklarını silah zoruyla sömüren ülkeler veya bu politikayı savunan kişi ve gruplara denir. Bir ulus ya da devlete emperyalist denebilmesi için bazı temel koşullar vardır: Etraftaki güçsüz devletleri işgal ederek topraklarını genişletmek; Farklı bir ulus ya da devleti vergiye bağlamak; Farklı bir ulus ya da devletin topraklarındaki kaynakları kendi çıkarları için kullanmak; Farklı bir ulus ya da devlette kendi kültürünü yaymak ve oranın halkını köle olarak kullanmak. Emperyalist kelimesi hem ülkeler ve devletler için hem de insanlar için kullanılır.
19. yüzyılda emperyalizm, özellikle Avrupa ülkelerinde görülmüştür. Bu ülkeler arasında İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Belçika, İspanya ve Portekiz bulunmaktadır. Bu dönemde emperyalizm, Afrika ve Asya'nın sömürgeleştirilmesi ve bu bölgelerin ekonomik, siyasi ve askeri olarak kontrol altına alınması şeklinde kendini göstermiştir. Ayrıca, Amerika Birleşik Devletleri ve Japonya gibi yeni sanayileşen ülkeler de emperyalist politikalar izlemeye başlamıştır.
Eğitim
Kemal Sunal hangi okul mezunu?
Kimyasal tepkimeler ile ilgili sorular nelerdir?
Kan tüpleri neden cam veya plastik?
Karadeniz'de hava neden soğuk?
Kolaylaştırılmış taşıma neden ATP gerektirmez?
Kaptan derya sadrazama bağlı mı?
Kaynama noktası arttıkça buharlaşma hızı artar mı?
Karayip denizi iç deniz mi kenar deniz mi?
Kesirli üsler nasıl hesaplanır?
Karnedeki notlara nasıl yorum yapılır?
Katalin taşının özelliği nedir?
Kalın kağıt hangi kağıt türü?
Kazanım kavrama testleri ve kazanım testleri aynı mı?
Klinik Psikoloji yüksek lisans sınavında neler sorulur?
Kartezyen felsefe nedir?
Katı basıncı ile ilgili görseller nelerdir?
Kanaat dönemi ne demek?
Kesirde bölme işleminde ters çevirme nasıl yapılır?
Kimyasal madde uyarı sembolleri kaça ayrılır?
Koeri son depremler nasıl bakılır?
Kare şeklindeki bir tarlaya en fazla kaç ağaç dikilebilir?
Kaymakamlık kura çekimi sonuçları nasıl öğrenilir?
Kinik felsefesi nedir?
Kireç taşı formülü nedir?
Katı basıncı durgun sıvı basıncı akışkan basıncı nedir?
Karekök Yayınları zor mu?
Kc ve Kp ne zaman eşit olur?
Kemoatraktan ne demek tıpta?
Kaya tuzu nasıl ölçülür?
Kesen ne demek matematikte?
Karesel hızlı okuma metinleri nasıl kullanılır?
Karnede çok başarılı ne demek?
Kehribarı en çok hangi kayaçlarda bulunur?
Kimya AYT soru bankası PDF nereden indirilir?
Kanuni kaç yaşında tahta çıktı ve kaç yıl tahtta kaldı?
Kara deliğin yoğunluğu ne kadar?
Kantitatif araştırma yöntemi nedir?
Kemotaksis ve kemoatraksiyon nedir?
Karesi 25 olan sayı nedir?
Karbonhidrat sindirimi kaça kadar parçalanır?